Telewerk is een vorm van arbeidsorganisatie waarbij werk dat in de bedrijfsruimten van de werkgever had kunnen worden uitgevoerd, door een werknemer buiten deze ruimten wordt verricht. De werknemer moet vrijwillig zijn. Hij maakt gebruik van informatie- en communicatietechnologieën. De invoering van telewerk moet aan bepaalde regels voldoen. We geven een overzicht van de regelgeving.
Hoe telewerk invoeren?
Telewerk kan worden ingevoerd in het kader van een collectieve overeenkomst of een charter opgesteld door de werkgever.
Bij gebrek aan een collectieve overeenkomst of charter kunnen de werkgever en de werknemer overeenkomen gebruik te maken van telewerk.
Collectieve overeenkomst of charter
De collectieve overeenkomst of het door de werkgever opgestelde charter moet de volgende elementen specificeren:
- Voorwaarden voor overstap naar telewerk (met name in geval van vervuilingsperiodes bijvoorbeeld)
- Formaliteiten voor acceptatie door de werknemer van de implementatievoorwaarden voor telewerk en terugkeer naar uitvoering van de arbeidsovereenkomst zonder telewerk
- Formaliteiten voor controle van werktijd of regulering van werkdruk
- Bepaling van tijdsloten waarin de werkgever gewoonlijk contact kan opnemen met de telewerker
- Formaliteiten voor toegang van gehandicapte werknemers tot telewerk
- Formaliteiten voor toegang van zwangere werkneemsters tot telewerk
- Formaliteiten voor toegang van werknemers die zorgen voor een kind, ouder of naaste tot een telewerkregelingen
Overeenkomst tussen werkgever en werknemer
De werkgever en de werknemer kunnen te allen tijde overeenkomen gebruik te maken van telewerk.
Zij formaliseren hun overeenkomst op elke manier. Deze overeenkomst kan verschillende vormen aannemen, zoals bijvoorbeeld een clausule in de arbeidsovereenkomst of een addendum bij het contract.
Om geschillen te voorkomen is het beter dat deze overeenkomst schriftelijk is.
Let op
In geval van uitzonderlijke omstandigheden (dreiging van een epidemie bijvoorbeeld) kan telewerk worden opgelegd zonder toestemming van de werknemer. Deze bepaling is ook van toepassing in geval van overmacht.
Moet de werkgever het sociaal en economisch comité (CSE) raadplegen voor de invoering van telewerk?
In bedrijven met meer dan 50 werknemers moet het CSE, indien aanwezig, worden geraadpleegd voordat telewerk wordt ingevoerd.
Op welke locaties kan telewerk worden uitgevoerd?
Tijdens het telewerken kan de werknemer werken op alle locaties die zijn gedefinieerd in de collectieve overeenkomst, het charter of geautoriseerd door de werkgever, zoals bijvoorbeeld:
- Thuis
- In een telecentrum, gedeeld kantoor
- Elke andere locatie voor werknemers die veel reizen
Wat zijn de verschillende frequenties van telewerk?
Er zijn 2 frequenties van telewerk: regelmatig telewerk en occasioneel telewerk.
De frequentie van telewerk wordt gespecificeerd in de collectieve overeenkomst of in het door de werkgever opgestelde charter.
Regelmatig telewerk
Regelmatig telewerk maakt regelmaat in het werkschema mogelijk (bijvoorbeeld 1 tot 2 dagen per week). Deze regeling wordt gespecificeerd in de collectieve overeenkomst of in het door de werkgever opgestelde charter.
Occasioneel telewerk
Occasioneel telewerk bestaat bijvoorbeeld uit een paar dagen of weken per jaar telewerken.
Kan telewerk worden geweigerd door de werkgever?
Ja, in bepaalde gevallen kan de werkgever telewerk weigeren.
Telewerk ingevoerd door collectieve overeenkomst of charter
De werkgever die weigert telewerk toe te kennen aan een werknemer die een functie bekleedt die hem in staat stelt hiervan te profiteren, moet de redenen voor zijn antwoord uitleggen.
Afwezigheid van collectieve overeenkomst of charter
Bij gebrek aan een collectieve overeenkomst of charter kan de werkgever zijn weigering uitleggen, maar is hij daartoe niet verplicht.
Let op
Wanneer het verzoek om gebruik te maken van telewerk wordt gedaan door een gehandicapte werknemer of een werknemer die zorgt voor een kind, ouder of naaste, moet de werkgever de redenen voor zijn weigering uitleggen.
Kan telewerk worden geweigerd door de werknemer?
Ja, de werknemer kan weigeren over te stappen naar telewerk.
De weigering van de werknemer om akkoord te gaan met de overstap naar telewerk is geen grond voor beëindiging van de arbeidsovereenkomst.
Let op
In geval van uitzonderlijke omstandigheden (dreiging van een epidemie bijvoorbeeld) kan telewerk worden opgelegd zonder toestemming van de werknemer. Deze bepaling is ook van toepassing in geval van overmacht.
Wat zijn de verplichtingen van de werkgever jegens de telewerker?
Werkmateriaal
Wanneer telewerk thuis wordt uitgevoerd, moet de werkgever de benodigde apparatuur voor telewerk leveren, installeren en onderhouden.
Deze verplichting moet worden nageleefd als de elektrische installaties en werkplekken conform zijn.
Als de telewerker bij wijze van uitzondering zijn eigen apparatuur gebruikt, zorgt de werkgever voor de aanpassing en het onderhoud ervan.
Gegevensbescherming
De werkgever heeft een verplichting tot bescherming van gegevens die worden gebruikt en verwerkt door zijn werknemers, inclusief de telewerker.
Deze verplichting is van toepassing, ongeacht of de telewerker het materiaal van de werkgever of zijn eigen materiaal gebruikt.
Informatie over het gebruik van apparatuur
De werkgever informeert de werknemer over eventuele beperkingen op het gebruik van computerapparatuur of tools of elektronische communicatiediensten.
De informatie moet de gebruiker waarschuwen voor sancties in geval van niet-naleving van deze beperkingen.
Voorrang op toegang tot een functie zonder telewerk
De werkgever moet de werknemer voorrang geven om een functie zonder telewerk te bezetten of te hervatten die overeenkomt met zijn kwalificaties en professionele vaardigheden. Hij moet hem ook informeren over elke dergelijke functie.
Controle en regulering van de werkdruk van de werknemer
De werkdruk, productienormen en prestatiecriteria die van de telewerker worden verlangd, moeten gelijkwaardig zijn aan die van werknemers in vergelijkbare situaties die op het bedrijfsterrein werken.
Benchmarks die identiek zijn aan die welke in het bedrijf worden gebruikt, worden aan de telewerker gegeven.
De werkdruk en voltooiingstermijnen worden geëvalueerd met dezelfde methoden als die welke worden gebruikt voor werk dat op het bedrijfsterrein wordt gedaan. Ze moeten met name de telewerker in staat stellen te voldoen aan de regels met betrekking tot werktijd en vooral de maximale werktijd en rustperiodes.
Jaarlijks gesprek
De werkgever moet elk jaar een jaarlijks gesprek organiseren dat met name gaat over de arbeidsomstandigheden van de werknemer en zijn werkdruk.
Dit gesprek staat los van het beoordelingsgesprek en het professionele gesprek.
Wat zijn de rechten van de telewerker?
Algemene rechten
De telewerker is een werknemer van het bedrijf.
Hij heeft daarom dezelfde individuele en collectieve rechten als alle werknemers:
- Recht op opleiding
- Respect voor het privéleven
- Gezondheid en veiligheid op het werk
- Toegang tot sociale activiteiten van het bedrijf, vakbondsinformatie, sociale voordelen (restaurantbonnen, vakantiecheques bijvoorbeeld)
Recht op opleiding
De telewerker heeft hetzelfde recht op opleiding en loopbaanontwikkelingsmogelijkheden als wanneer hij niet zou telewerken.
De regelmatig telewerker ontvangt bovendien een passende opleiding. Deze is gericht op de technische apparatuur die hem ter beschikking staat en op de kenmerken van deze vorm van arbeidsorganisatie.
Beëindiging van telewerk
De werkgever en de werknemer kunnen in onderling overleg overeenkomen een einde te maken aan het telewerk en de terugkeer van de werknemer naar het bedrijfsterrein organiseren.
Specifieke voorwaarden voor terugkeer naar uitvoering van het contract zonder telewerk kunnen worden voorzien door de collectieve overeenkomst of het in het bedrijf geldende charter.
Deze specifieke voorwaarden kunnen mogelijk voorzien in formaliteiten om een einde te maken aan het telewerk zonder toestemming van de andere partij.
De telewerker heeft voorrang om een functie zonder telewerk te bezetten of te hervatten die overeenkomt met zijn kwalificaties en professionele vaardigheden.
Zijn werkgever moet hem op de hoogte brengen van de beschikbaarheid van een dergelijke functie.
Arbeidsongeval
Een ongeval dat plaatsvindt op de locatie waar telewerk wordt uitgevoerd tijdens de uitoefening van de professionele activiteit van de telewerker wordt geacht een arbeidsongeval te zijn.
Wat zijn de verplichtingen van de telewerker?
De telewerker heeft dezelfde verplichtingen als elke andere werknemer.
Hij moet de instructies van de werkgever respecteren, de clausules die zijn voorzien in de collectieve overeenkomst, het charter of de arbeidsovereenkomst.
Hij moet bijvoorbeeld de werktijden respecteren of de gebruiksvoorwaarden van de door de werkgever verstrekte apparatuur.
De werkgever kan zijn werk controleren.
Moet de werkgever kosten gerelateerd aan telewerk dekken?
Kosten gerelateerd aan telewerk
De werkgever moet de kosten dekken die een werknemer maakt bij de uitvoering van zijn arbeidsovereenkomst.
Als zodanig dekt hij daarom de kosten die worden veroorzaakt door telewerk.
Deze dekking kan gebaseerd zijn op de werkelijk gemaakte en gerechtvaardigde uitgaven door de werknemer (met ondersteunende facturen). Het kan ook gebeuren door betaling van een forfaitaire vergoeding.
Woon-werkverkeer kosten
De werkgever dekt 50% van de prijs van abonnementskaarten voor de telewerker voor zijn reizen tussen zijn gewone woonplaats en zijn werkplek.
Dit zijn openbaar vervoersdiensten zoals de volgende:
- Metro
- Bus
- Tram
- Trein
- Fietsverhuur
Wanneer telewerk slechts 1 of 2 dagen per week wordt uitgevoerd, is de dekking door de werkgever identiek aan die van een werknemer die permanent in het bedrijf is. Het abonnementsbedrag wordt niet gewijzigd.
Wetteksten en referenties
- Arbeidswet: artikelen L1222-9 tot L1222-11
- Nationale interprofessionele overeenkomst van 19 juli 2005
- Nationale interprofessionele overeenkomst van 26 november 2020
Bron:
Service-Public.fr
Laatst bijgewerkt: 28 februari 2025
(Vergeet niet altijd de bron te raadplegen)
(Dit is een vertaling van een kopie van de officiële Franse bron. Alle links verwijzen naar Franstalige bronnen. Fouten kunnen voorkomen. Voor juridisch bindende informatie raadpleeg altijd de originele bron.)